Cito-toetsen in een veranderend toetslandschap

Het toetslandschap in Nederland is ingrijpend veranderd. Veel ouders tasten in het duister rondom de adviezen op school. Want hoe zit het nu met de Cito-toets? En hoe zit het straks met het schooladvies naar de middelbare?

De toetsen op de basisschool zijn veranderd sinds de Cito-toets naar achteren is geplaatst. Adviezen voor het voortgezet onderwijs worden sindsdien zonder de Cito-toets gesteld. Maar dat betekent niet dat de Cito-toets voor niets wordt gemaakt. Hij is immers verplicht.

 

Cito-toetsen in het leerlingvolgsysteem

Basisscholen zijn verplicht om hun leerlingen te volgen wat betreft leerresultaten. Als kinderen toetsen maken, worden die bijgehouden in een leerlingvolgsysteem (LVS). Een bekend leerlingvolgsysteem is dat van Cito. Cito is namelijk de grootste aanbieder van toetsen voor het onderwijs in Nederland. Zie ook de Cito-toets kennisbank met vragen en antwoorden over de Cito-toets.

Leerlingvolgsysteem

Het toetsen volgens het LVS houdt in dat scholen tweemaal per jaar Cito’s afnemen. Dat gebeurt zowel in groep 1-2 als in groep 7-8 als in alles wat er tussen ligt. Globaal gezien worden de volgende toetsen in het basisonderwijs afgenomen.

Groep 1-2

  • Cito-toets rekenen (Midden en Eind);
  • Cito-toets taal (Midden en Eind);

Groep 3 en 4

  • Cito rekenen (Midden en Eind);
  • Cito spelling (Midden en Eind);
  • Cito technisch lezen (Midden en Eind);
  • Cito AVI (leesniveau, Midden en Eind).

Groep 5 en 6

  • Cito rekenen (Midden en Eind);
  • Cito spelling (Midden en Eind);
  • Cito technisch lezen (Midden en Eind);
  • Cito woordenschat (Midden en Eind);
  • Cito begrijpend lezen (Midden);

Groep 7 en 8*

  • Cito rekenen (Midden en Eind);
  • Cito spelling (Midden en Eind);
  • Cito begrijpend lezen (Midden en Eind);
  • Cito woordenschat (Midden en Eind);
  • Cito begrijpend lezen (Midden);
  • Cito studievaardigheden (Midden);
  • Entreetoets in groep 7;
  • Cito Eindtoets in groep 8.

*Groep 8 maakt de toetsen Midden al aan het Begin en de Eindtoetsen vervallen, vanwege de Cito-toets die alles nog een keer toetst.

 

Bovenstaande tabel is het toetslandschap volgens Cito, zoals dat er ongeveer uitziet. Niet alle scholen nemen alle toetsen af, want dat is niet verplicht. Doorgaans worden de toetsen van rekenen, spelling en begrijpend lezen als leidraad gebruikt en belangrijkst gezien.

Cito-toets nog belangrijk

Advisering voortgezet onderwijs

Voor het advies naar het voortgezet onderwijs komen de leerkrachten van groep 8 omstreeks oktober, november bij elkaar. Er wordt dan gekeken naar de afgenomen toetsen. Globaal gezien tellen de volgende toetsen mee bij het advies:

  • De toetsen van rekenen Cito’s vanaf groep 6
  • De toetsen van begrijpend lezen Cito’s vanaf groep 6
  • De Entreetoets van groep 7

Naast deze toetsen wordt gekeken naar de algemene werkhouding. Over het algemeen is het advies vrij eenvoudig samen te stellen. Overwegend I-scores staan voor VWO advies en overwegend V-scores voor VMBO basis. Daartussen liggen de scores II, III en IV. Zie ook: toelating VO.

 

Wat is dan de zin van de Cito aan het einde?

De Cito-toets kan desondanks zinvol zijn. Ook al wordt het advies al eerder gegeven, als de Cito-toets een hogere score heeft dan de toetsen in het LVS en dus het advies van de leerkracht, kan de plaatsing van een kind heroverwogen worden. Wie tl advies kreeg en havo scoort, mag in principe naar een havo-klas. De meeste middelbare scholen reserveren een plek in iedere klas, omdat dit regelmatig gebeurt.

Los van deze voordelen voor kinderen, biedt de Cito ook houvast voor de middelbare school. Zij kunnen aan de hand van de toets zien waar een kind gebleven is en wat dus de beginsituatie is bij hen op school.

 

Samenvatting

Het toetslandschap op basisscholen is ingrijpend veranderd sinds de Cito-toets naar april is verplaatst. De overige Cito’s, wat er dus aardig wat zijn, helpen al mee bij het vormen van een advies. Vooral de toetsen vanaf groep 6 tellen hierbij zwaar mee. Het advies is doorgaans bindend, mits er een hogere Cito-score uit de toets in april rolt. Middelbare scholen reserveren op ieder niveau een paar plekken, zodat kinderen die al ingeschreven zijn, naar een hoger niveau doorgeplaatst kunnen worden.

De Cito-toets heeft wat dat betreft nog betekenis voor ouders die zich niet neerleggen bij het advies van de basisschool en voor middelbare scholen, die een beginsituatie in handen krijgen.

Het nut van bijles

Als ouder vraagt u zich wellicht weleens af wat nu precies het nut van bijles is? Goede cijfers halen op school moet toch ook zonder bijles kunnen!

Op zich is deze gedachte erg logisch aangezien u er vanuit gaat dat de school van uw kind ervoor zorgt dat hij de leerstof op de best mogelijke manier aangeboden krijgt.

U gaat er ongetwijfeld vanuit dat de school van uw kind ervoor zorgt dat hij de leerstof op een manier aangeboden krijgt zodat deze eenvoudig te begrijpen en te leren valt.

De praktijk is helaas vaak anders! Op de meeste scholen wordt alleen de leerstof gedoceerd, echter niet hoe uw kind deze materie daadwerkelijk dient te leren. De manier waarop uw kind de lesstof tot zich neemt is echter essentieel voor het behalen van goede cijfers!

Op school leer je niet hoe je moet leren!

Hoe vreemd het ook mag klinken, op school leer je feiten maar vaak niet de vaardigheden om de leerstof eigen te maken!

Dat is precies de reden waarom er bijlesinstituten zijn! Zij helpen uw kind niet alleen met het maken van zijn huiswerk en het begrijpen van de leerstof. De belangrijkste taak is om uw kind te helpen hoe je het beste de stof kunt leren.

Bijles is naast een stok achter de deur voor het maken van huiswerk ook een uitstekende aanvulling op hetgeen uw kind op school leert.

Hogere cijfers door bijles?

Wanneer uw kind op school matig presteert, dan denkt u wellicht ook aan bijles om ervoor te zorgen dat de cijfers verbeteren. Alleen zijn de hogere cijfers nu het enige dat u als ouder wenst?

Mijn ervaring leert dat ouders, leraren en begeleiders diep vanbinnen willen dat uw kind goed in zijn vel zit!

Uiteraard is dit ook precies hetgeen dat uw kind zelf wil. Wanneer deze lekker in zijn vel zit, dan zijn goede cijfers daar vaak een gevolg van.

Het is niet persé de bijles met vakinhoudelijke hulp, maar meer de connectie, de één op één aandacht die uw kind krijgt, het lekker samen kunnen werken, iemand hebben die achter staat en in je geloofd en waar je op kunt terugvallen die er voor zorgen dat uw kind beter gaat presteren op school.

Natuurlijk is vakinhoudelijke hulp essentieel, echter zonder de juiste connectie zijn we alleen nergens. De onderstaande quote van James Comer benadrukt dat nog eens goed.

“No significant learning occurs without a significant relationship.”  – James Comer

 

Meer dan alleen bijles

Leerlingen weten vaak niet wat ze willen worden of waarom ze eigenlijk naar school moeten. Het gevolg hiervan is dat uw kind niet voor zijn eigen genoegdoening gaat werken, maar voor die van de leraar!

Wanneer er een goede connectie met de leraar is, dan kunnen de cijfers nog steeds goed zijn. Is deze connectie (klik) er niet, dan zijn slechte cijfer meestal het gevolg!

Voor het beste resultaat dient deze connectie er overigens ook te zijn met de bijles begeleider. Dit is de reden waarom huiswerkbegeleiding Haarlem haar begeleiders zelf opleidt, zodat uw kind naast een briljante begeleider ook iemand heeft om naar op te kijken!

Meer weten?

Wilt u meer weten over bijles of er achter komen wat uw kind eigenlijk echt wil worden? Dan kunt u bijvoorbeeld een Excelleerscan door ons laten uitvoeren. Zo weet uw kind waar hij naar toe kan werken en gaat hij weer voor zichzelf leren.

Wij helpen u graag om het beste uit uw kind te halen!

Gideon Beeftink
Directeur Huiswerkbegeleiding Haarlem
Contact >>

 

 

Inzichtelijk rekenen op de basisschool

Rekenen met staartdelingenVeel ouders herkennen het. De staartdeling van nu is niet meer wat hij geweest is. En dus trekken ze de stoute schoenen aan vertellen ze hun kinderen hoe het nu echt moet. Want de meester of juf, die heeft er kennelijk geen verstand meer van.

Hetzelfde geldt voor veel andere strategieën. Optellen, aftrekken, vermenigvuldigen en rekenen met breuken. Dat deden we vroeger een stuk beter.

 

Het huidige rekenonderwijs

Er is veel over het huidige rekenonderwijs te lezen. De kwaliteit gaat hard achteruit. Leerkrachten kunnen niet meer rekenen en kinderen lopen steeds verder achter. Voor een deel berusten die uitspraken op waarheid, maar een deel is niet waar.

Het rekenonderwijs wordt door veel experts en methodeschrijvers naar een hoger level getild. Dat gebeurt onder meer op basis van de kerndoelen die het ministerie van Onderwijs heeft vastgelegd. Rekenonderwijs moet inzichtelijker.

 

Inzichtelijk rekenen

Om die reden zijn de meeste strategieën tegenwoordig anders dan vroeger. Inzichtelijk rekenen houdt in dat de leerling weet wat hij doet. Hij moet zin hoe hij rekent. Wordt er gedeeld met tientallen, honderdvouden of duizendtallen? Kan ik het antwoord schatten? Kan ik dit uit mijn hoofd rekenen of moet ik hier een kladblok bij gebruiken?

Kinderen worden aan het werk gezet. Van tevoren moeten ze een schatting doen van een som en daarna pas echt gaan rekenen. Dat komt ten goede aan hun cognitieve ontwikkeling, want zo weten ze veel beter waar ze mee bezig zijn.

Maar het is voor ouders soms wel lastig te volgen. Hoe rekenen kinderen nu precies en hoe kunnen ouders hun kinderen helpen?

 

Geen trucjes meer

Wat de meeste ouders hebben geleerd op school zijn trucjes. Manieren om sommen op te lossen, zonder te weten wat je precies doet. De oude staartdeling, zoals 14 / 2856 \ … is daar een voorbeeld van. Geen leerling ziet dat je dit kunt schatten of al een voorspelling kunt doen, als je de som op deze manier uitrekent.

Hetzelfde geldt voor onder elkaar optellen en aftrekken. Het zijn trucjes die niet meer gelden.

Nieuwe methodes maken hier handig gebruik van en willen dat kinderen, voor ze de trucjes leren, ook weten hoe het nu zit. Rekenonderwijs wordt op die manier een stuk inzichtelijker.

 

Hoe kunnen ouders helpen?

Willen ouders helpen? Dan is het goed om eerst te kijken naar hoe de basisschool bepaalde strategieën aanleert. Vraag het aan de leerkracht. Die kan uitleggen hoe het moet. Pas ook op met het toepassen van eigen manieren of manieren van bijlesdocenten. Kinderen raken op die manier door de war en weten niet meer wat wel en niet goed is.

 

Bewaren

Passend onderwijs, past het?

Ieder kind moet het onderwijs krijgen dat hij of zij verdient. Onder dat motto is een aantal jaar geleden passend onderwijs ingevoerd. Maar wat houdt dat passend onderwijs nu precies in en hoe is het terug te zien op scholen?

Of is passend onderwijs een verkapte vorm van bezuinigen, zoals veel boze tongen beweren? In dit artikel een opheldering.

Wat is Passend Onderwijs

Passend onderwijs

Het idee van passend onderwijs komt, zoals zoveel goede onderwijsideeën, uit Scandinavië. Daar zijn scholen zich gaan richten op het bieden van zorgonderwijs op maat. Kinderen met specifieke onderwijsbehoeften moesten gewoon op school onderwijs kunnen volgen, zonder dat ze afgezonderd zouden worden van de reguliere school.

Dat heeft erin geresulteerd dat allerlei kinderen in gewone klassen terecht zijn gekomen. Te denken valt aan kinderen met autisme, kinderen met het Down-syndroom, lichamelijk of geestelijk gehandicapte kinderen en meer.

Deze kinderen volgen gewoon regulier onderwijs, al dan niet met een aangepast programma. In Scandinavië is hier veel in geïnvesteerd. Leerkrachten werden omgeschoold en kregen onderwijsassistenten toegewezen om het klassenmanagement te kunnen handhaven en in die individuele behoeften te voorzien.

Dat heeft veel effect. In onder meer Zweden en Finland werpt het passend onderwijs zijn vruchten af. Kinderen leren met elkaar omgaan en kinderen met specifieke behoeften worden niet meer als uitzonderlijk beschouwd.

 

Nederland

In Nederland moest het passende onderwijs ook gebeuren. Intussen is de Wet Passend Onderwijs al enige tijd actief en dat is in de klassen te zien. De meeste klassen zitten erg vol en bedragen meer dan 25 kinderen. In die klassen zitten kinderen met ADHD, autisme, gedragsproblemen/ -stoornissen, Down-syndroom en andere aandoeningen.

De leerkracht dient deze leerlingen optimaal te begeleiden door voor ieder kind aparte handelingsplannen per vak te schrijven.

Wat in Nederland echter verschilt met Scandinavië is de professionaliteit van de leerkracht. Leerkrachten zijn niet verplicht om zich om te scholen of bij te scholen en veel hebben dit dan ook niet gedaan.

Daarnaast is er weinig tot geen ondersteuning voor de leerkrachten. Anders dan in Scandinavië zijn de klassen groter geworden en is er geen onderwijsassistent beschikbaar.

 

Verkapte bezuinigingen

Het mag duidelijk zijn dat Nederland wat betreft Passend Onderwijs voor een dubbeltje op de voorste rij wil zitten. Dat zit het nu ook, maar de vraag is voor hoelang? Want in de praktijk breekt het de ene na de andere docent op. De werkdruk neemt toe, evenals gedragsproblemen. Passend Onderwijs klinkt heel mooi, maar moet wel in de praktijk haalbaar zijn.

Helaas is dat niet het geval.

Het mag duidelijk zijn… Aan passend onderwijs moet nog hard (heel hard) gewerkt worden.

Hard werken aan Passend Onderwijs

Bronnen:

Homepage Passend Onderwijs Nederland – www.passendonderwijs.nl

Zorgen in Kamer over Passend Onderwijs – www.nos.nl

Bewaren